กระชาย (กระชายขาว) สรรพคุณจากงานวิจัย วิธีกิน ข้อควรระวัง

---

กระชาย (Boesenbergia rotunda) เป็นสมุนไพรตระกูลขิงที่คนไทยใช้เป็นเครื่องแกงมานานหลายร้อยปี แต่ในรอบสามสี่ทศวรรษนักวิจัยทั่วโลก — ไทย มาเลเซีย เกาหลี จีน ญี่ปุ่น อินโดนีเซีย จอร์แดน ซาอุดีอาระเบีย โคลอมเบีย และยุโรป — ศึกษามันอย่างจริงจังจนมีงานวิจัยตีพิมพ์ที่รวบรวมได้แล้ว 71 งาน[20],[50] ครอบคลุมการต้านอักเสบ ระงับปวด สุขภาพช่องปาก ระบบย่อย สมรรถภาพทางเพศ สมรรถนะทางกาย และงานระดับมะเร็งในหลอดทดลอง

บทความนี้รวบรวมหลักฐานเหล่านั้นมาเรียบเรียงใหม่เป็นภาษาไทยให้อ่านง่าย พร้อมอ้างอิงทุกประโยคสำคัญ และแยกให้ชัดว่าข้อไหนมีหลักฐานจากงานทดลองในคน ข้อไหนยังมีแค่งานวิจัยในเซลล์กับสัตว์ทดลอง — เพราะการเข้าใจ “ระดับของหลักฐาน” คือสิ่งที่บทความสมุนไพรส่วนใหญ่ข้ามไป แล้วทำให้ผู้อ่านคาดหวังเกินจริง

ตารางจำแนก: “กระชาย” ที่คนไทยพูดคือพืชใด — บทนี้คือกระชาย (กระชายขาว)

บทนี้ครอบ Boesenbergia rotunda เท่านั้น — คือ “กระชาย” ที่คนไทยใช้เรียกกันในครัวเรือนและตลาด ซึ่งชื่อราชการ/ชื่อทางการค้าอีกชื่อคือ “กระชายขาว” เหง้ารีเรียวยาวคล้ายนิ้ว เนื้อในสีเหลือง กลิ่นหอมแกมเผ็ด ใช้เป็นเครื่องแกงไทย และงานวิจัย 71 งานที่บทนี้รวบรวม (panduratin A, cardamonin, pinostrobin) เป็นงานของพืชชนิดนี้เท่านั้น ส่วนคำว่า “กระชายดำ” ในเว็บขายสารสกัดหมายถึงพืชอีกสกุลหนึ่งคือ โสมไทย (ขิงดำ — Kaempferia parviflora, Black galingale/Black ginger) ซึ่งมีบทความแยกของตนเอง — งานวิจัยในบทนี้จึงไม่ตรงกับพืชชนิดนั้น

สรุปเมื่อจะซื้อ: ถ้าสนใจงานวิจัยในหน้านี้ (ต้านอักเสบ-ช่องปาก-สมรรถภาพ) ให้เลือกผลิตภัณฑ์ที่ฉลากระบุ Boesenbergia rotunda หรือ “krachai/fingerroot” ชัดเจน ถ้าหมายถึงโสมไทย/กระชายดำ (Kaempferia parviflora) ให้ดูชื่อวิทยาศาสตร์บนฉลากเป็นหลักเสมอ เพราะร้านขายและเว็บไทยหลายแหล่งใช้คำไทยพร่ำเพรื่อจนสับสนได้

กระชาย (กระชายขาว) คืออะไร ต่างจากกระชายดำอย่างไร

กระชาย — ชื่อราชการ/การค้าอีกชื่อว่า “กระชายขาว” (ชื่อวิทยาศาสตร์ Boesenbergia rotunda — ชื่อเดิมในตำราว่า Boesenbergia pandurata; ชื่อ EN: Fingerroot, Chinese ginger; ชื่อท้องถิ่น: ว่านกำยาน, กระแตกุด, กระไชยเขต) เป็นพืชล้มลุกในตระกูลขิง-ข่า โตได้เองตามที่ชื้น ใบคล้ายใบหยก เหง้าซ่อนในขนาบสีน้ำตาลเข้ม เนื้อในสีเหลืองนวล กลิ่นหอมแกมเผ็ด เพราะเหง้ารีเรียวคล้ายนิ้วจึงได้ชื่อ EN ว่า “Fingerroot” ในตำราแพทย์แผนไทยใช้ทั้งเป็นเครื่องแกงกลิ่นหอมและยาบำรุง[6],[20]

เรื่องชื่อ “กระชาย” กับ “กระชายขาว” — พืชเดียวกัน สองชื่อ: คำว่า “กระชาย” ที่คนไทยพูดและใช้ซื้อขายทั่วไป และชื่อ “กระชายขาว” ที่ปรากฏในเอกสารสมุนไพร หมายถึงพืชชนิดเดียวกันคือ Boesenbergia rotunda (กระชายแดง/กระชายเหลืองที่พบตามท้องตลาดเป็นเพียงเคโมไทป์เหง้าสีต่างกันของพืชชนิดเดียวกันนี้) งานวิจัยทั้งหมดในบทนี้จึงครอบคลุมทุกชื่อเรียกข้างต้น ส่วนพืชที่ต้องแยกจริง ๆ คือ “กระชายดำ” ซึ่งเป็นคนละสกุล (ดูตารางจำแนกด้านบน) — สรุป: ซื้อ “กระชาย/กระชายขาว” = พืชเดียวกับบทนี้, ซื้อ “กระชายดำ” = โสมไทย Kaempferia parviflora คนละสกุล ดูชื่อวิทยาศาสตร์บนฉลากสารสกัดเสมอ

กระชาย (กระชายขาว) กับกระชายดำเป็นพืชคนละสกุล แม้จะอยู่ตระกูลเดียวกัน (Zingiberaceae) กระชายมีเหง้ารีเรียวคล้ายนิ้ว เนื้อในสีเหลือง ใช้เป็นเครื่องแกงและงานวิจัยที่บทนี้รวบรวมคือของพืชชนิดนี้ทั้งหมด ส่วนกระชายดำ (Kaempferia parviflora — โสมไทย/ขิงดำ) เหง้ากลมห้วน เนื้อม่วงเข้ม มีสารกลุ่ม polymethoxyflavone เป็นหัวใจของงานวิจัย จึงมีบทความแยกต่างหาก ผู้ซื้อผลิตภัณฑ์จึงควรดูชื่อวิทยาศาสตร์บนฉลากก่อนเสมอ เพราะการอาศัยชื่อพ้องภาษาพูดพลาดกันได้ง่าย

สารสำคัญทางเคมี: ทำไมกระชายถึงมีฤทธิ์พิเศษ

นักวิจัยแยกและหาโครงสร้างสารจากกระชายอย่างเป็นระบบมาแล้วหลายทศวรรษ[2],[70],[71] ตัวหลักที่ถูกวิจัยมากที่สุด:

1. Panduratin A — สารกลุ่ม chalcone พระเอกของกระชาย เด่นเรื่องต้านอักเสบ ต้านจุลชีพ และสมรรถนะทางกาย[1],[24],[39]
2. Cardamonin — ต้านอักเสบ-ระงับปวดอีกตัว งานวิจัยในสัตว์และเซลล์รองรับชัด[5],[11],[12]
3. Pinostrobin และ pinocembrin — flavonoid ฤทธิ์ต้านอักเสบ ต้านอนุมูลอิสระ ต้านยีสต์ Candida[13],[27],[42]
4. น้ำมันหอมระเหย (รวม geraniol) — งานศึกษาฤทธิ์ฆ่าเชื้อในช่องปากพร้อมคำนวณอัตราการฆ่าเชื้อตามเวลา (time-kill kinetics)[30]
5. สารกลุ่ม polyphenol อื่นๆ — หลายตัวทำงานร่วมกัน (เช่น Boesenbergin A ที่แยกได้ใหม่จากซาอุดีอาระเบีย[17])

จุดนี้สำคัญเพราะอธิบายว่าทำไมสารสกัดกระชายที่มาตรฐานต่างกันจึงให้ผลต่างกันในงานวิจัย — และเป็นเหตุผลว่าทำไมการเลือกผลิตภัณฑ์ควรดูว่ามีการระบุ ปริมาณ panduratin A หรือมาตรฐานสารสกัดหรือไม่ (ดูหัวข้อวิธีเลือกผลิตภัณฑ์)

สรรพคุณของกระชาย และงานวิจัยที่รองรับ

1. ต้านอักเสบ แก้ปวด — หลักฐานแน่นที่สุด

งานพื้นฐานปี 2003 แสดงว่า panduratin A ยับยั้งการผลิตสารอักเสบ NO และ PGE2 ในเซลล์เม็ดเลือดขาวมนุษย์ พร้อมลดเอนไซม์ iNOS และ COX-2 ซึ่งเป็นกลไกเดียวกับยากลุ่ม NSAID[1] ต่อมานักวิจัยไทยแยกสารต้านอักเสบกลุ่ม chalcone 6 ชนิดจากเหง้าสีแดง[2] ทีมมหิดลยืนยันฤทธิ์เดียวกันในเซลล์ประสาท microglia[3] และทีมเชียงใหม่แสดงฤทธิ์ที่เซลล์บุหลอดเลือด[4] — หลายทีมหลายระบบตอกย้ำผลเดียวกัน

ระดับปวดและข้อ-กระดูก งานแยกลึก:

– ข้ออักเสบรูมาตอยด์: cardamonin ลดอาการบวมแดงข้อในหนูที่ถูกกระตุ้นโรค[5]

– กลไกระงับปวดหลายชั้น: ทีมมาเลเซียแสดงฤทธิ์ระงับปวดของ cardamonin ผ่านหลายตัวรับ[11]

– ตัวรับปวดร้อนแสบ TRPA1: ทีมจีนพบ cardamonin ต้านตัวรับนี้และลดปวดเฉียบพลัน-เรื้อรังในแบบจำลองสัตว์[12]

– ปวดเส้นประสาทจากเบาหวาน: สารสกัด polyphenol ลดอาการปวดแสบ-ปวดเย็นในหนูเบาหวาน[14]

– สารสกัดน้ำ: ยืนยันฤทธิ์ระงับปวดในการทดสอบ formalin และ hot plate[15]

– ลำไส้ใหญ่อักเสบ: ทีมจอร์แดนให้ panduratin A แก่หนูที่ลำไส้ใหญ่อักเสบ พบลดดัชนีอักเสบและความเครียดออกซิเจน[16]

– สลายเนื้อเยื่อ: panduratin A ยับยั้งเอนไซม์ MMP-9 โดยตรง[9] และ MMP-1 ในไฟโบรบลาสต์ผิวหนังคน พร้อมกระตุ้นการสร้าง Type-1 procollagen (เรื่องริ้วรอย-ผิว)[10]

ข้อระวังการตีความ: กลุ่มนี้เป็นงานวิจัยในเซลล์และสัตว์เกือบทั้งหมด ยังไม่มี RCT ตรงเรื่อง “กินกระชายแล้วระงับปวดในคน” ระดับหนังสือการแพทย์ — บทความนี้จึงนำเสนอเป็น “งานวิจัยเบื้องต้น” เท่านั้น

2. สุขภาพช่องปาก — มีงานทดลองในคน (RCT)

ช่องปากคือด้านที่กระชายมีหลักฐานในมนุษย์จริง:

• แผลในช่องปากจากเคมีบำบัด-รังสี: ทีม ม.นเรศวรร่วมกับโรงพยาบาลสร้างเสริมสุขภาพทดลองให้ผู้ป่วยมะเร็งบ้วนปากด้วยสารสกัดกระชาย งานตีพิมพ์ระดับระหว่างประเทศ (Supportive Care in Cancer)[19]
• โรคฟันผุ: panduratin A มี MIC 1 ไมโครกรัม/มล. ต่อ biofilm ในปากหลายชนิด (S. mutans ก่อฟันผุหลัก ฯลฯ) และป้องกัน biofilm ใหม่[23],[33] มีทีมพัฒนาสเปรย์ปากจากกระชายเทียบยามาตรฐาน[29]
• โรคปริทันต์อักเสบ: panduratin A ลดการสูญเสียกระดูกขากรรไกรในหนูที่มีโพรงปริทันต์อักเสบ[7],[8] สอดคล้องงานวิจัยในเซลล์เหงือกคน[22] และมีรีวิวเฉพาะโรคนี้ที่รวบรวมกลไกครบ[21]
• เชื้อดื้อยา: panduratin A ต้านเชื้อ Staphylococcus จากผู้ป่วยจริง (รวม MRSA) ที่ MIC90 = 1 ไมโครกรัม/มล. และเสริมฤทธิ์ยาเบตา-แลกแทม[24],[25] มีงานเสริมฤทธิ์ยาวัณโรคในเซลล์[31] และเสริมฤทธิ์ colistin ต่อเชื้อดื้อยาหลายชนิด[32]
• ยีสต์ Candida: ยับยั้งการสร้าง biofilm Candida ผ่าน pinostrobin/pinocembrin[26],[27]
• ไวรัส SARS-CoV-2 (ห้องทดลอง): คัดกรองสมุนไพรไทย 122 ชนิด พบสารสกัดกระชายยับยั้งไวรัสได้ในระดับน่าสนใจ[28] — เป็นการทดสอบ in vitro เท่านั้น ไม่ใช่งานในคน

3. สมรรถภาพทางเพศและสมรรถนะทางกาย — กลุ่มงานไทยเด่น

เพศชาย: งานจาก ม.ขอนแก่น (Sudwan et al. พ.ศ. 2550 ตีพิมพ์ Asian J Androl) ให้สารสกัดเอทานอลเหง้ากระชาย 60/120/240 มก./กก. ต่อหนูแรตเพศผู้นาน 60 วัน พบผลต่อน้ำหนักอัณฑะสัมพัทธ์และหลอดเชื้ออัณฑะ[34] บทความทบทวนวรรณกรรมยืนยันแนวโน้มเดียวกัน[35],[36] และสูตรสมุนไพรไทยที่มีกระชายมีงานศึกษาขั้นต้นในผู้ป่วยหย่อนสมรรถภาพที่ให้แนวโน้มบวก[37] — ยังไม่มี RCT ใหญ่ในมนุษย์ จึงต้องเข้าใจเป็น “งานวิจัยขั้นต้น”

สมรรถนะทางกาย-กล้ามเนื้อ: สารสกัดมาตรฐานเพิ่มมวลไมโทคอนเดรียและ PGC-1α ในเซลล์กล้ามเนื้อ และเพิ่มความทนการออกกำลังกายในหนูทั้งตัวปกติและอ้วน[38] งานปี 2567 พบ panduratin A ชะลอการลีบกล้ามเนื้อจากเดกซาเมทาโซน คืนแรงบีบกำมือ[39] และงานปี 2568 แสดงว่าชะลอกล้ามเนื้อลีบจากอายุในหนูสูงวัย[40] — กลุ่มงานที่ตรงกับกลุ่มอายุ 45–60 ที่กังวลความฟิต ซึ่งเป็นลูกค้าหลักของอาหารเสริม

4. ระบบเมตาบอลิก: อ้วน เบาหวาน ไขมัน ตับ ไต (เซลล์+สัตว์)

• ต้านอ้วน: pinostrobin ยับยั้งการสร้างเซลล์ไขมันใหม่ในเซลล์ 3T3-L1[42] มีรีวิวรวบรวมเรื่องต้านอ้วนฉบับล่าสุด[41]
• เบาหวาน-ไขมัน: จุฬาฯ ค้นพบไบฟลาโวนอยด์ใหม่ยับยั้ง α-กลูโคซิเดส (ดูดซึมน้ำตาล) และไลเปส (ดูดซึมไขมัน)[43] งานวิจัยในหนูที่มีภาวะไตจากเบาหวานพบผลป้องกันผ่านการลดออกซิเดทีฟ-อักเสบ[45]
• ตับอ่อน: งานรายงานฤทธิ์ปกป้องตับอ่อนจากการอักเสบ[44]
• ตับ: งานปกป้องตับในหนูหลายรูปแบบ รวมการกลายเป็นใยของตับ (cirrhosis)[46],[47]
• ไตจากยาเคมีบำบัด: panduratin A ปกป้องเซลล์ท่อไตมนุษย์จากยาซิสพลาตินในเซลล์[48] และลดบาดเจ็บไตเฉียบพลันลดดัชนี KIM-1 ในสัตว์[49]

กลุ่มนี้เชื่อมกับผู้อ่านที่สนใจ “สุขภาพเมตาบอลิก” ได้ตรง แต่ทั้งหมดยังไม่ถึงระดับงานวิจัยในมนุษย์เพื่อยืนยันผลการรักษา — ใช้ตามเพื่อความรู้ ไม่ใช่แทนการรักษา

5. มะเร็ง ผิวหนัง ระบบประสาท (งานหลอดทดลอง — นำเสนอตามข้อเท็จจริง)

• มะเร็งปอดชนิดไม่เล็ก (NSCLC): panduratin A ยับยั้งเส้นทาง EGFR/STAT3/Akt และกระตุ้น apoptosis ในเซลล์[51] งานอื่นรายงานในเซลล์มะเร็งปอด A549 ผ่านความผิดปกติของไมโทคอนเดรีย[53] และเซลล์มะเร็งเต้านม MCF-7[52]
• เมลาโนมา: งานวิเคราะห์โปรตีออมิกเผยกลไกต่อเซลล์มะเร็งผิวหนังดำ A375[54] และงาน autophagy ผ่าน AMPK/mTOR[55], งานต้านการสร้างหลอดเลือดเลี้ยง[69]
• ผิวหนัง-ความงาม: panduratin A ยับยั้งการอักเสบจากรังสี UV ในไฟโบรบลาสต์ผิวหนัง[56] ยับยั้งการสร้างเมลานิน (มุม “ลดจุดด่างดำ” จากธรรมชาติ)[57],[58] นาโนเอมัลชันเสริมสารสกัดช่วยฟื้นฟูเกราะผิวในโรคผิวหนังอักเสบภูมิแพ้[59]
• ระบบประสาท-ความจำ: pinostrobin บรรเทาการสูญเสียความจำจาก scopolamine ในหนู[60] บรรเทาความผิดปกติทางสมองจากความเครียดเรื้อรัง[61] และยับยั้งการอักเสบเซลล์ประสาท[3],[62]

6. ความปลอดภัย — ข้อมูลสำคัญที่ควรทราบ

ส่วนสำคัญที่สุดสำหรับผู้อ่านที่ “กำลังจะซื้อ”:

– Phase 1 ในอาสาสมัครชาวไทย: แคปซูลสารสกัดกระชายปลอดภัยพร้อมข้อมูลเภสัชจลนศาสตร์ในระดับทดสอบ[65]

– RCT ผู้ป่วยดีสเปปเซีย: ให้สารสกัด 380 มก. วันละ 3 ครั้ง ยืนยันความปลอดภัยและช่วยอาการในมนุษย์[18],[66]

– งานพิษ sub-chronic และ sub-acute ทางปากในหนู: ไม่พบความเป็นพิษสำคัญ[63],[64]

– ข้อมูล ADME: การดูดซึมทางปาก การกระจาย การเมตาบอลิซึม การขับถ่าย — ยืนยันในหนูและสุนัขเบกเกิล[67],[68]

ภาพรวม: การใช้เป็นอาหาร/เครื่องปรุงตามประเพณีปลอดภัยตามการใช้ที่เป็นมา ส่วนสารสกัดเข้มข้นในผู้ป่วยโรคประจำตัวควรอยู่ภายใต้คำแนะนำแพทย์

ตารางสรุป: สรรพคุณ → สารสำคัญ → ระดับหลักฐาน

ใครควรศึกษาข้อมูลเรื่องกระชาย

บทความนี้รวบรวมข้อมูลสำหรับผู้อ่านต่อไปนี้: ผู้ที่มีอาการท้องอืดหรือจุกเสียด (RCT dyspepsia[18]) ผู้ที่กังวลเรื่องกล้ามเนื้อลีบตามวัย[39],[40] ผู้ที่สนใจสุขภาพช่องปาก[19],[23] และผู้ที่สนใจสมุนไพรต้านการอักเสบแทนการใช้พาราเซตามอลบ่อย ๆ[1],[11] สามารถอ่านข้อมูลเพิ่มเติมได้ที่หน้า “อาการ” และหมวด “สารอาหาร & สารสกัด” ของเว็บไซต์

วิธีกินกระชาย — 3 รูปแบบจริง

1. สดในอาหาร: ใส่เครื่องแกง แกงเลียง ต้มยำ — วิธีที่ไทยใช้มาแต่เดิม อาจต้องลดปริมาณลงสำหรับคนที่ไม่ชอบกลิ่นฉุน
2. เครื่องดื่มชง: ชากระชาย/ผงชง ดื่มได้ทุกวัน รสเปรี้ยวนวลนิดหอม
3. แคปซูลสารสกัดมาตรฐาน: ระดับงานวิจัยในคนใช้ 380 มก. วันละ 3 ครั้ง[18],[65] — ขนาดนี้คือโปรโตคอลงานวิจัย ไม่ใช่คำแนะนำทั่วไป คนทั่วไปใช้ตามฉลากพร้อมการแนะนำของแพทย์/เภสัชกร

การเก็บรักษา: กระชายสดเก็บรักษาได้ราว 1–2 สัปดาห์ในตู้เย็น ผงควรปิดสนิทพ้นแสง แคปซูลตามฉลากที่ระบุ

ข้อควรระวัง ผลข้างเคียง และผู้ที่ไม่ควรกิน

• สตรีมีครรภ์: สมุนไพรตระกูลขิงอาจกระตุ้นการหดตัวมดลูก ไม่มีงานยืนยันความปลอดภัยของสารสกัดเข้มข้นในคนตั้งครรภ์ — ปรึกษาแพทย์ก่อนเสมอ
• ปฏิกิริยาระหว่างยา: งานวิจัยในสัตว์พบผลต่อระบบสืบพันธุ์และสมรรถนะ[34] ผู้ที่รับประทานยาความดัน ยาต้านการแข็งตัวของเลือด หรือยาเคมีบำบัด ควรปรึกษาแพทย์ก่อนใช้สารสกัดเข้มข้น (งานที่พบปฏิกิริยาช่วยป้องกันไตจากซิสพลาตินอยู่ในสัตว์ทดลอง — ห้ามตีความว่าใช้ร่วมได้เอง[48],[49])
• ผู้ป่วยโรคเรื้อรัง (เบาหวาน ไต ตับ): งานรองรับเป็นสัตว์ทดลองล้วน ไม่ควรหยุดยาหลักแล้วใช้กระชายแทน
• แหล่งซื้อที่ไม่ตรวจสอบ: ตลาดออนไลน์มีผลิตภัณฑ์ไม่มีเลข อย. — ดู 4 จุดด้านล่างก่อนซื้อเสมอ

วิธีเลือกผลิตภัณฑ์กระชายให้ได้คุณภาพ

4 จุดยึดหลักกฎหมายอาหารเสริมไทยและงานวิจัย:

1. เลข อย. ตรวจได้ที่เว็บ อย. — ยืนยันความปลอดภัยพื้นฐานของสูตร

2. มาตรฐานการผลิต GMP/HACCP — พื้นฐานของโรงงานที่จริงจัง

3. ปริมาณสารสกัดจริงต่อเม็ด (และถ้ามีการระบุ % panduratin A) — ตามงานวิจัยที่ใช้สารสกัดมาตรฐาน[65]

4. แหล่งปลูก/แหล่งผลิตที่ระบุชัด — กระชายไทยจากแหล่งที่เกษตรกรรมรับรอง ยิ่งมีร่องรอยตรวจสอบยิ่งดี

น้ำกระชาย — ตำรับเครื่องดื่มจากกระชาย

“น้ำกระชาย” คือเครื่องดื่มสมุนไพรที่ทำจากเหง้ากระชาย (Boesenbergia rotunda) สด ล้างให้สะอาด หั่นชิ้นแล้วปั่นหรือคั้นรวมกับน้ำเปล่า — บางสูตรเติมน้ำผึ้งหรือน้ำตาลเล็กน้อย กรองรินดื่มสด (กรมส่งเสริมการเกษตรและแหล่งสาธารณะไทยใช้ชื่อตำรับ “น้ำกระชาย” ในความหมายนี้) เป็นรูปแบบการบริโภคระดับอาหาร ไม่ใช่สารสกัดเข้มข้น — ฤทธิ์เชิงสุขภาพที่งานวิจัยยืนยัน (panduratin A ต้านอักเสบ, RCT ช่องปาก) ใช้ปริมาณสารสกัดมาตรฐาน ไม่สามารถเทียบตรงกับปริมาณในเครื่องดื่มปั่นได้ [ระดับเดียวกับ FAQ ข้อ 7] ข้อควรระวังเช่นเดียวกับการใช้กระชายเป็นอาหาร: สตรีตั้งครรภ์/ให้นมบุตรและผู้ใช้ยาอยู่ควรปรึกษาแพทย์/เภสัชกรก่อนดื่มเป็นประจำ

หมายเหตุตารางคำ: คีย์เวิร์ด “น้ำกระชาย” (คลัสเตอร์ variant ของ กระชาย/กระชายขาว — S1-RESEARCH-481-500 แถว 489) ถูกยุบเป็น H2 ในบทนี้ แทนการตั้งบทความแยก เพราะเจตนาค้นเป็นตำรับเครื่องดื่มที่ต่อเนื่องกับบทแม่กระชายโดยตรง

คำถามที่พบบ่อย (FAQ)

ถาม 1: กระชายกับกระชายขาวคือพืชเดียวกันหรือไม่? แล้วกระชายดำล่ะ?

กระชายกับกระชายขาวคือพืชชนิดเดียวกัน (Boesenbergia rotunda) เพียงเรียกต่างบริบท งานวิจัยในบทนี้ครอบทั้งสองชื่อ ส่วน “กระชายดำ” เป็นคนละสกุล (Kaempferia parviflora — โสมไทย) สารสำคัญและงานวิจัยต่างกันโดยสิ้นเชิง ดูบทกระชายดำแยกต่างหาก

ถาม 2: กระชายช่วยเรื่องอะไรมากที่สุด เรื่องไหนมีงานวิจัยรองรับชัดเจนที่สุด?

จัดอันดับตามหลักฐาน: 1) สุขภาพช่องปาก (มี RCT ในคน[19],[21],[23]) 2) ต้านอักเสบ-ระงับปวด (งานวิจัยในเซลล์+สัตว์จำนวนมาก[1]–[16]) 3) ทางเดินอาหาร (RCT ดีสเปปเซีย[18],[66])

ถาม 3: กินกระชายทุกวันได้หรือไม่ กินเท่าไรพอ?

รูปแบบอาหาร/เครื่องดื่มกินได้ทุกวัน สารสกัดในงานวิจัยคนใช้ 380 มก.×3 ครั้ง/วัน[18] — เป็นขนาดในงานจริง ไม่ใช่คำแนะนำสากล ใช้ตามฉลากและคำแนะนำแพทย์/เภสัชกร

ถาม 4: กระชายช่วยสมรรถภาพทางเพศชายจริงหรือไม่?

มีงานวิจัยในสัตว์[34] บทความทบทวนวรรณกรรม[35],[36] และสูตรผสมที่มีกระชายมีงานขั้นต้นในคน[37] — แต่ยังไม่มี RCT ใหญ่เฉพาะกระชายในมนุษย์ ใช้เป็นข้อมูลระดับงานขั้นต้น ไม่ใช่แทนการรักษาแผนปัจจุบัน

ถาม 5: ผู้หญิงกินได้หรือไม่?

มีงาน ม.เกษตรฯ ทดสอบสารสกัดกระชายกับผู้หญิงสุขภาพดีเรื่องสมรรถนะทางกาย[38] แต่กลุ่มตัวอย่างเล็ก — ส่วนสตรีตั้งครรภ์ไม่มีงานรองรับ ปรึกษาแพทย์ก่อน

ถาม 6: กระชายกับสมอพิเภก/ตรีผลา ใช้ร่วมกันได้หรือไม่?

ในตำราไทยสามารถอยู่ร่วมในสูตรยาได้ แต่การกินร่วมแบบอาหารเสริมเข้มข้นควรทำภายใต้คำแนะนำเภสัชกร เพราะยังไม่มีงานวิจัยศึกษาปฏิกิริยาร่วมโดยตรง

ถาม 7: กินผ่านอาหารเช่นแกงพอหรือไม่?

ได้ผลเชิงสุขภาพทั่วไปเชิงอาหาร แต่งานวิจัยเชิงคลินิกที่พิสูจน์เชิงปริมาณ (380 มก.[18]) ใช้สารสกัดเข้มข้น ไม่สามารถเทียบตรงกับปริมาณในแกงได้

ถาม 8: กระชายต้านโควิดจริงหรือไม่?

มีงานคัดกรอง in vitro ทั้ง 122 ชนิดสมุนไพรที่พบฤทธิ์ยับยั้งไวรัส SARS-CoV-2 ในห้องทดลอง[28] — ไม่มีงานในคน ไม่ควรใช้เป็นยาป้องกัน/รักษาโควิด

ถาม 9: กินนาน ๆ มีพิษสะสมไหม?

งานพิษ sub-chronic (หลายเดือนในหนู) ไม่พบพิษสำคัญ[63] และ Phase 1 ในคนปลอดภัยระดับทดสอบ[65] สำหรับการใช้ต่อเนื่องระยะยาวในมนุษย์ยังรองรับด้วยข้อมูลจำกัด — ควรพักการใช้และปรึกษาเภสัชกร

ถาม 10: ซื้อกระชายแบบสารสกัดที่ไหน ดูอย่างไรหลีกเลี่ยงสินค้าปลอม?

ตรวจสอบ 4 จุด: เลข อย. / GMP / ปริมาณสารสกัดจริงต่อเม็ด / แหล่งปลูกที่ระบุชัด และระวังโฆษณาที่อ้าง “รักษาโรค” ซึ่งขัดข้อบังคับอาหารเสริมของ อย.

ถาม 11: “กระชาย” ที่ขายทั่วไปคือกระชายหรือไม่?

ใช่ — คำว่า “กระชาย” ที่ใช้ซื้อขายในไทยโดยทั่วไปหมายถึง Boesenbergia rotunda พืชชนิดเดียวกับบทนี้ (กระชายขาวเป็นอีกชื่อเรียกของพืชเดียวกัน กระชายแดง/กระชายเหลืองเป็นเหง้าสีต่างของพืชเดียวกัน) งานวิจัยในหน้านี้จึงครอบคลุม — ต้องแยกจริงเฉพาะกระชายดำที่เป็นคนละสกุล และดูชื่อวิทยาศาสตร์บนฉลากสารสกัดเสมอ

สรุป

กระชายคือสมุนไพรไทยที่มีงานวิจัยรองรับมากกว่าที่สายตาสามัญมอง — กลุ่มงานเด่นสุดคือ ต้านอักเสบ (panduratin A) และ สุขภาพช่องปาก (มี RCT ในคน) ตามด้วยกลุ่มสมรรถภาพ-สมรรถนะทางกายที่เป็นงานขั้นต้นของไทย การใช้ปลอดภัยในระดับอาหารตามประเพณี ส่วนสารสกัดเข้มข้นต้องดูเลข อย. ปริมาณสารสกัดจริง และปรึกษาแพทย์/เภสัชกรในผู้ที่มีโรคประจำตัวหรือใช้ยาอยู่

• อาหารเสริมกระชายดำ (โสมไทย — Kaempferia parviflora) — พืชคนละสกุลที่ต่างจากกระชายในบทนี้

บทความนี้เรียบเรียงจากงานวิจัยเพื่อความรู้ทั่วไป ไม่ได้ให้บริการวินิจฉัยหรือรักษาโรค ผู้อ่านที่ต้องการใช้เป็นอาหารเสริมหรือยาควรปรึกษาแพทย์หรือเภสัชกรก่อนเสมอ

แหล่งอ้างอิง

• 1 In vitro anti-inflammatory activity of panduratin A isolated from Kaempferia pandurata in RAW264.7 cells — Yun JM, Kwon HJ, Hwang JK / 2003 (Planta Medica) อ่านงานวิจัยเต็ม
• 2 Anti-inflammatory cyclohexenyl chalcone derivatives in Boesenbergia pandurata — Rukachaisirikul T, Siriwachanchnai P, Suksamrarn A, Suwannapoch P, Phansuwan A / 2002 (Phytochemistry) อ่านงานวิจัยเต็ม
• 3 Anti-Inflammatory Activity of Panduratin A against LPS-Induced Microglial Activation — Jamornwan S, Chokpanuwat T, Uppakara K, Soodvilai S, Saengsawang W / 2022 (Biomedicines) อ่านงานวิจัยเต็ม
• 4 Panduratin A Inhibits TNF Alpha-Stimulated Endothelial Cell Activation Through Suppressing the NF-κB Pathway — Kiatsoonthon K, Phimthong N, Potikanond S, Wikan N, Nimlamool W / 2024 (Biomolecules) อ่านงานวิจัยเต็ม
• 5 Cardamonin (2′,4′-dihydroxy-6′-methoxychalcone) isolated from Boesenbergia rotunda (L.) Mansf. inhibits CFA-induced rheumatoid arthritis in Sprague-Dawley rats — Voon FL, Sulaiman MR, Akhtar MN, Idris MF, Akira A, Perimal EK et al. / 2017 (European Journal of Pharmacology) อ่านงานวิจัยเต็ม
• 6 Inhibitory Effects of Panduratin A on Periodontitis-Induced Inflammation and Osteoclastogenesis through Inhibition of MAPK Pathways In Vitro — Kim H, Kim MB, Kim C, Hwang JK / 2018 (Journal of Microbiology and Biotechnology) อ่านงานวิจัยเต็ม
• 7 Inhibitory Effects of Standardized Boesenbergia pandurata Extract and Its Active Compound Panduratin A on Lipopolysaccharide-Induced Periodontitis in Rats — Kim H, Kim C, Kook KE, Yanti, Choi S / 2018 (Journal of Medicinal Food) อ่านงานวิจัยเต็ม
• 8 Inhibitory Effects of Boesenbergia pandurata on Age-Related Periodontal Inflammation and Alveolar Bone Loss in Fischer 344 Rats — Kim H, Kim C, Kim DU, Chung HC, Hwang JK / 2018 (Journal of Microbiology and Biotechnology) อ่านงานวิจัยเต็ม
• 9 Effects of panduratin A isolated from Kaempferia pandurata ROXB. on the expression of matrix metalloproteinase-9 by Porphyromonas gingivalis LPS in human gingival fibroblasts — Yanti, Oh HI, Anggakusuma, Hwang JK / 2009 (Biological & Pharmaceutical Bulletin) อ่านงานวิจัยเต็ม
• 10 The Effects of Panduratin A Isolated from Kaempferia pandurata on the Expression of Matrix Metalloproteinase-1 and Type-1 Procollagen in Human Skin Fibroblasts — Shim JS, Kwon YY, Hwang JK / 2008 (Planta Medica) อ่านงานวิจัยเต็ม
• 11 Antinociceptive Effects of Cardamonin in Mice: Possible Involvement of TRPV1, Glutamate, and Opioid Receptors — Ping CP, Tengku Mohamad TAS, Akhtar MN, Perimal EK, Akira A, Sulaiman MR / 2018 (Molecules) อ่านงานวิจัยเต็ม
• 12 Cardamonin, a Novel Antagonist of hTRPA1 Cation Channel, Reveals Therapeutic Mechanism of Pathological Pain — Wang S, Zhai C, Zhang Y, Yu Y, Zhang Y et al. / 2016 (Molecules) อ่านงานวิจัยเต็ม
• 13 Study of the dermal anti-inflammatory, antioxidant, and analgesic activity of pinostrobin — González AS, Soto Tellini VH, Benjumea Gutiérrez DM et al. / 2022 (Heliyon) อ่านงานวิจัยเต็ม
• 14 Anti-Inflammatory and Antinociceptive Effects of Boesenbergia rotunda Polyphenol Extract in Diabetic Peripheral Neuropathic Rats — Wang P, Wen C, Olatunji OJ / 2022 (Journal of Pain Research) อ่านงานวิจัยเต็ม
• 15 Antinociceptive Activity of Aqueous Extract of Boesenbergia rotunda (L.) Mansf. Rhizome in Chemically and Thermally Induced Pain Models in Mice — Makhtar NA et al. / 2025 (The Natural Products Journal) อ่านงานวิจัยเต็ม
• 16 Panduratin A mitigates inflammation and oxidative stress in DSS-induced colitis mice model — Alqudah A, Qnais E, Gammoh O, Bseiso Y, Wedyan M et al. / 2024 (Future Science OA) อ่านงานวิจัยเต็ม
• 17 Ameliorative effect of Boesenbergin A, a chalcone isolated from Boesenbergia rotunda (Fingerroot), on oxidative stress and inflammation in a mice model — Mohan S, Hobani YH, Shaheen E, Abou-Elhamd AS, Abdelhaleem A, Alhazmi HA / 2020 (Journal of Ethnopharmacology) อ่านงานวิจัยเต็ม
• 18 Efficacy and Safety of Fingerroot (Boesenbergia rotunda) Extract in Patients with Functional Dyspepsia: A Randomized, Placebo-Controlled Trial — Chitapanarux T, Lertprasertsuke N, Toworakul C, Waraasawapati S / 2021 (Digestion) อ่านงานวิจัยเต็ม
• 19 Boesenbergia rotunda extract-based mucoadhesive mouth gargle for chemoradiation-induced oral mucositis: A prospective randomized controlled trial — Sanguanboonyaphong P, Lapmag A, Silaon W, Opanasopit P, Thiramontre W, Khiewvarn S et al. / 2026 (Supportive Care in Cancer) อ่านงานวิจัยเต็ม
• 20 Traditional usages, chemical metabolites, pharmacological activities, and pharmacokinetics of Boesenbergia rotunda (L.) Mansf.: a comprehensive review — Wang Y, Wen J, Liu F, Peng X, Xu G / 2025 (Frontiers in Pharmacology) อ่านงานวิจัยเต็ม
• 21 Toward the use of Boesenbergia rotunda extracts and the chalcone panduratin A to treat periodontitis — Bailly C / 2022 (Journal of Oral Biosciences) อ่านงานวิจัยเต็ม
• 24 Activity of panduratin A isolated from Kaempferia pandurata Roxb. against multi-species oral biofilms in vitro — Rukayadi Y. et al., 2009 (Journal of Oral Science) อ่านงานวิจัยเต็ม
• 25 In Vitro Activities of Panduratin A against Clinical Staphylococcus Strains — Rukayadi Y. et al., 2009 (Antimicrobial Agents and Chemotherapy) อ่านงานวิจัยเต็ม
• 26 Boesenbergia rotunda (L.) Mansf. extract potentiates the antibacterial activity of some beta-lactams against beta-lactam-resistant Staphylococcus aureus — Teethaisong Y. et al., 2017 (Journal of Global Antimicrobial Resistance) อ่านงานวิจัยเต็ม
• 27 Antioxidant, antimicrobial and wound healing activities of Boesenbergia rotunda — Jitvaropas R. et al., 2012 (Natural Product Communications) อ่านงานวิจัยเต็ม
• 28 Boesenbergia rotunda extract inhibits Candida albicans biofilm formation by pinostrobin and pinocembrin — Kanchanapiboon J. et al., 2020 (วารสาร (ดูเต็มที่ PubMed 32730867)) อ่านงานวิจัยเต็ม
• 29 High-content screening of Thai medicinal plants reveals Boesenbergia rotunda extract and its component Panduratin A as anti-SARS-CoV-2 agents — Kanjanasirirat P. et al., 2020 (Scientific Reports) อ่านงานวิจัยเต็ม
• 31 Fingerroot Extract Oral Spray for Anticariogenic Purpose: Integration of Ultrasound-Assisted Extraction and Solvent Screening — 2025 (วารสาร (PMC13310385)) อ่านงานวิจัยเต็ม
• 32 Antimicrobial activity and time-kill kinetics of Boesenbergia rotunda essential oil and geraniol alcohol against oral bacteria — 2024 (Journal of Applied Pharmaceutical Science) อ่านงานวิจัยเต็ม
• 34 Panduratin A Induces Autophagy Through AMPK Activation Independent of mTOR Inhibition and Restricts Mycobacterium tuberculosis — 2025 (วารสาร (PMC12675973)) อ่านงานวิจัยเต็ม
• 35 Enhancing effect of natural adjuvant, panduratin A, on antibacterial activity of colistin against multidrug-resistant Acinetobacter baumannii — 2024 (Scientific Reports) อ่านงานวิจัยเต็ม
• 36 Antimicrobial Activity of Fingerroot (Boesenbergia rotunda (L.) Mansf. A.) Extract against Streptococcus mutans — 2016 (Journal of Pure and Applied Microbiology) อ่านงานวิจัยเต็ม
• 37 Effects of Boesenbergia rotunda (L.) Mansf. on sexual behaviour of male rats — Sudwan P., Saenphet K., Aritajat S., Sitasuwan N. / 2007 (มข.) (Asian Journal of Andrology 9(6):849-855) อ่านงานวิจัยเต็ม
• 38 Fingerroot (Boesenbergia rotunda) and its Aphrodisiac Activity — Mishra N. et al. / 2017 (Pharmacological Reviews / PubMed 28503050) อ่านงานวิจัยเต็ม
• 39 กระชายดำกับสมรรถภาพทางเพศชาย — คณะเภสัชศาสตร์ มหิดล / 2559-2560 (เว็บไซต์ความรู้ คณะเภสัชศาสตร์ มหิดล (ฉบับ PDF)) อ่านงานวิจัยเต็ม
• 40 A preliminary study of the efficacy of the polyherbal preparation Sao Thong Tai for erectile dysfunction — Sangsakdee J. et al. / 2022 (ไทย) (Journal of Herbal Medicine (Springer)) อ่านงานวิจัยเต็ม
• 41 Standardized Boesenbergia pandurata Extract Stimulates Exercise Endurance Through Increasing Mitochondrial Biogenesis — Kim T., Kim M.-B., Kim C., Jung H.-Y., Hwang J.-K. / 2016 (Journal of Medicinal Food 19(7) / PubMed 27331877) อ่านงานวิจัยเต็ม
• 42 Standardized Boesenbergia pandurata Extract Prevents Dexamethasone-Induced Muscle Atrophy and Dysfunction in C57BL/6 Mice — Kang M. et al. (ห้องแล็บ Hwang J.-K.) / 2024 (Journal of Medicinal Food / PubMed 39630507) อ่านงานวิจัยเต็ม
• 43 Standardized Fingerroot (Boesenbergia pandurata) Extract Decelerates the Development of Sarcopenia in Aged Mice — Lee ธ. et al. (ห้องแล็บ Hwang) / 2025 (Journal of Nutrition and Health (pnfs) 30(1):47 / PMC11884943) อ่านงานวิจัยเต็ม
• 44 Anti-Obesity Properties of Boesenbergia rotunda Rhizome Extract: Regulation of Inflammation — Lipid Metabolism and Gut Microbiota (รวบรวมทีมผู้แต่งหลายสถาบัน / 2025) อ่านงานวิจัยเต็ม
• 45 Pinostrobin: An Adipogenic Suppressor from Fingerroot (Boesenbergia rotunda) and Its Possible Mechanism of Action — ห้องแล็บเภสัชวิทยา (เกาหลี) / 2022 (Molecules 27(19):3024 / PMC9564182) อ่านงานวิจัยเต็ม
• 46 New Biflavonoids with α-Glucosidase and Pancreatic Lipase Inhibitory Activities from Boesenbergia rotunda — Chatsumpun N., Sritularak B., Likhitwitayawuid K. / 2017 (จุฬาฯ) (Molecules 22(11):1862 / PMC6150212) อ่านงานวิจัยเต็ม
• 47 Therapeutic Efficacy of Polyphenol-Rich Fraction of Boesenbergia rotunda in Diabetic Rats: A Focus on Hypoglycemic — Antihyperlipidemic (Carbohydrate Metabolism) อ่านงานวิจัยเต็ม
• 48 Chinese ginger (Boesenbergia rotunda) mitigates diabetic nephropathy and cardiomyopathy by regulating oxidative inflammatory pathway — Liu C. et al. / 2025 (Journal of Molecular Histology / PubMed 40956519) อ่านงานวิจัยเต็ม
• 49 Mechanism of Hepatoprotective Effect of Boesenbergia rotunda in Thioacetamide-Induced Liver Damage in Rats — ห้องแล็บไทย (Mahidol/KKU) / 2013 (Evidence-Based Complementary and Alternative Medicine / PMC3749608) อ่านงานวิจัยเต็ม
• 50 Efficacy of Boesenbergia rotunda Treatment against Thioacetamide-Induced Liver Cirrhosis in a Rat Model — ทีมวิจัยไทย / 2012 (Evidence-Based Complementary and Alternative Medicine / PMC3439995 / PubMed 22988470) อ่านงานวิจัยเต็ม
• 51 Protective Effect of Panduratin A on Cisplatin-Induced Apoptosis of Human Renal Proximal Tubular Cells — ทีมวิจัย / 2021 (Biological & Pharmaceutical Bulletin 44 (doi:10.1248/bpb.b21-00036) / ฉบับ Molecules 26(21):6642) อ่านงานวิจัยเต็ม
• 52 The Nephroprotective Activity of Boesenbergia rotunda Extract against Cisplatin-Induced Acute Kidney Injury — ทีมวิจัย / 2024 (PubMed Central (PMC11086399)) อ่านงานวิจัยเต็ม
• 53 Boesenbergia rotunda: From Ethnomedicine to Drug Discovery — Chen IN et al., 2012 (Evidence-Based Complementary and Alternative Medicine) อ่านงานวิจัยเต็ม
• 55 Panduratin A from Boesenbergia rotunda Effectively Inhibits EGFR/STAT3/Akt Signaling Pathways, Inducing Apoptosis in NSCLC Cells with Wild-Type and T790M Mutations in EGFR — Lai SL et al., 2025 (International Journal of Molecular Sciences (MDPI)) อ่านงานวิจัยเต็ม
• 56 A Potential Anticancer Mechanism of Finger Root (Boesenbergia rotunda) Extracts against a Breast Cancer Cell Line — Jaipong P et al., 2022 (Molecules / PMC) อ่านงานวิจัยเต็ม
• 57 Boesenbergin A, a chalcone from Boesenbergia rotunda induces apoptosis via mitochondrial dysregulation and cytochrome c release in A549 cells: Involvement of HSP70 and Bcl2/Bax signalling pathways — Cheah PY et al., 2013 (Journal of Functional Foods) อ่านงานวิจัยเต็ม
• 58 Cytotoxic mechanisms of panduratin A on A375 melanoma cells: A quantitative and temporal proteomics analysis — Lai SL, Wong PF, Lim TK et al., 2015 (Proteomics) อ่านงานวิจัยเต็ม
• 59 Panduratin A induces protective autophagy in melanoma via the AMPK and mTOR pathway — Lai SL et al., 2018 (Cell Death & Disease / PubMed) อ่านงานวิจัยเต็ม
• 60 Inhibitory effect of panduratin A on UV-induced activation of mitogen-activated protein kinases (MAPKs) in dermal fibroblast cells — Choo S et al., 2008(?) (Planta Medica / PubMed) อ่านงานวิจัยเต็ม
• 61 Inhibitory effect of panduratin A isolated from Kaempferia pandurata Roxb. on melanin biosynthesis — Sornsak T(?) / Chaichana et al., 2010 (Phytomedicine / PubMed) อ่านงานวิจัยเต็ม
• 62 Potential Cutaneous Applications of Boesenbergia rotunda Extract Based on Its In Vitro Anti-Melanogenic and Anti-Fibroproliferative Properties — Mahidol Univ. group, 2025 (Pharmaceuticals / PMC (2025)) อ่านงานวิจัยเต็ม
• 63 Enhanced Anti-Inflammatory and Skin Barrier Repair Effects of Nanoemulsions Supplemented with Boesenbergia rotunda for Atopic Dermatitis — Thai research group, 2025 (Pharmaceutics / PMC) อ่านงานวิจัยเต็ม
• 65 Alleviative effect of scopolamine-induced memory deficit via enhancing antioxidant and cholinergic function in rats by pinostrobin from Boesenbergia rotunda (L.) — Rattanajarasroi M(?) et al., 2024 (Biomedical Reports / PMC) อ่านงานวิจัยเต็ม
• 66 Pinostrobin alleviates chronic restraint stress-induced cognitive impairment by modulating oxidative stress and the function of astrocytes in the hippocampus of rats — Sukma S(?), Wattanathorn J et al., 2023 (Neurochemical Research / PubMed) อ่านงานวิจัยเต็ม
• 68 Oral sub-chronic toxicity of fingerroot (Boesenbergia rotunda) rhizome extract formulation in Wistar rats — Owalekar A(?) et al., 2024 (Journal of Ethnopharmacology / PMC) อ่านงานวิจัยเต็ม
• 69 Sub-acute toxicity of the standardised extract of Boesenbergia rotunda in rats — Mahidol Univ. group, 2024 (ScienceAsia) อ่านงานวิจัยเต็ม
• 70 Safety and Pharmacokinetics Study of Boesenbergia rotunda (L.) Mansf. Capsules in Healthy Thai Volunteers: A Phase 1 Clinical Study — Thai research team, 2024 (Journal of the Medical Association of Thailand / ThaiJO) อ่านงานวิจัยเต็ม
• 72 Oral Bioavailability, Tissue Distribution, Metabolism, and Excretion of Panduratin A from Boesenbergia rotunda Extract in Healthy Rats — Nalin R(?) et al., 2024 (Drug Design, Development and Therapy (Dove) / PMC) อ่านงานวิจัยเต็ม
• 73 Absolute oral bioavailability and possible metabolic pathway of panduratin A from Boesenbergia rotunda extract in beagle dogs — Hua L(?) et al., 2023 (Frontiers in Pharmacology / PMC) อ่านงานวิจัยเต็ม
• 74 In vitro and In Vivo Anti-Angiogenic Activities of Panduratin A — Ling H(?) et al., 2012 (Cancer Letters / PMC) อ่านงานวิจัยเต็ม
• 75 Medicinal Foodstuffs. XXXIV. Structures of New Prenylchalcones and Prenylflavanones with TNF-α and Aminopeptidase N Inhibitory Activities from Boesenbergia rotunda — Morikawa T et al., 2008 (Chemical & Pharmaceutical Bulletin) อ่านงานวิจัยเต็ม
• 76 Efficient Simultaneous Isolation of Pinostrobin and Panduratin A from Boesenbergia rotunda Using Centrifugal Partition Chromatography — Chama V(?) et al., 2024 (Molecules (MDPI)) อ่านงานวิจัยเต็ม
• 149 Positive Modulation Effect of 8-Week Consumption of Kaempferia parviflora on Health-Related Physical Fitness and Oxidative Status in Healthy Elderly Volunteers — Wattanathorn J et al., 2012 (Evidence-based Complementary and Alternative Medicine (eCAM)) อ่านงานวิจัยเต็ม
• 150 Effect of Kaempferia parviflora Extract on Physical Fitness of Soccer Players: A Randomized Double-Blind Placebo-Controlled Trial — Promthep K et al., 2015 (Medical Science Monitor Basic Research) อ่านงานวิจัยเต็ม
• 151 Supplementation of Kaempferia parviflora Extract Enhances Physical Fitness and Modulates Parameters of Heart Rate Variability in Healthy Subjects — 2022 (Journal of Dietary Supplements) อ่านงานวิจัยเต็ม
• 152 Evaluation of the Safety of Daily Consumption of Kaempferia parviflora Extract (KPFORCE): A Randomized Double-Blind Placebo-Controlled Trial — Yoshino S et al., 2019 (Journal of Medicinal Food) อ่านงานวิจัยเต็ม
• 153 Daily intake of Kaempferia parviflora extract decreases abdominal fat in overweight and preobese subjects: a randomized, double-blind, placebo-controlled trial — Matsushita M et al., 2018 (Journal of Functional Foods (PMC6120512)) อ่านงานวิจัยเต็ม
• 154 Polymethoxyflavone purified from Kaempferia parviflora reduces visceral fat in Japanese overweight individuals: a randomised, double-blind, placebo-controlled study — Yoshino S et al., 2021 (Food & Function) อ่านงานวิจัยเต็ม
• 155 The Acute Metabolic Impacts of Kaempferia parviflora Extract in Healthy Men: A Randomized, Double-Blind, Placebo-Controlled Trial — 2025 (Nutrients/MDPI (PMC12045069)) อ่านงานวิจัยเต็ม
• 156 Clinical Effects of Krachaidum (Kaempferia parviflora): A Systematic Review — Tokuyama S et al., 2018 (Integrative Medicine Research (PMC5871153)) อ่านงานวิจัยเต็ม
• 157 Kaempferia parviflora and Its Methoxyflavones: Chemistry and Biological Activities — Chen D et al., 2018 (Nutrients (PMC6311295)) อ่านงานวิจัยเต็ม
• 158 Suppressive effects of methoxyflavonoids isolated from Kaempferia parviflora on inducible nitric oxide synthase (iNOS) expression in RAW 264.7 cells — Semsri S et al., 2011 (Journal of Ethnopharmacology) อ่านงานวิจัยเต็ม
• 159 Effects of compounds from Kaempferia parviflora on nitric oxide, prostaglandin E2 and tumor necrosis factor-alpha productions in RAW264.7 macrophage cells — Tewtrakul S & Subhadhirasakul S et al., 2008 (Journal of Ethnopharmacology) อ่านงานวิจัยเต็ม
• 160 The 5,7-Dimethoxyflavone Suppresses Sarcopenia by Regulating Protein Turnover and Mitochondria Biogenesis-Related Pathways — 2020 (Cells (PMC7230989)) อ่านงานวิจัยเต็ม
• 161 5-Hydroxy-7-methoxyflavone derivatives from Kaempferia parviflora induce skeletal muscle hypertrophy — Ono S et al., 2019 (Food Science & Nutrition) อ่านงานวิจัยเต็ม
• 162 Kaempferia parviflora Extract as a Potential Anti-Acne Agent with Anti-Inflammatory, Sebostatic and Anti-Propionibacterium acnes Activity — 2018 (Pharmacognosy Research/PMC6274695) อ่านงานวิจัยเต็ม
• 163 Anti-Skin Aging Potential of Methoxyflavones from Kaempferia parviflora Against TNF-α-Induced Oxidative Stress and Photoaging in Normal Human Dermal Fibroblasts — 2025 (International Journal of Molecular Sciences (PMC12691992)) อ่านงานวิจัยเต็ม
• 164 Kaempferia parviflora, a plant used in traditional medicine to enhance sexual performance contains large amounts of low affinity PDE5 inhibitors — Wattanathorn J et al., 2011 (Journal of Ethnopharmacology) อ่านงานวิจัยเต็ม
• 165 Anti-gastric ulcer effect of Kaempferia parviflora — Rujjanawate C et al., 2005 (Journal of Ethnopharmacology) อ่านงานวิจัยเต็ม
• 166 The effect of Thai ginger (Kaempferia parviflora) extract orally administration on sperm production, sperm motility and sperm morphology in male rats — 2024 (PMC10801310) อ่านงานวิจัยเต็ม
• 167 Effect of Kaempferia parviflora on sexual performance in streptozotocin-induced diabetic male rats — 2019 (Andrologia) อ่านงานวิจัยเต็ม
• 168 Effect of Kaempferia parviflora extract and its polymethoxyflavonoid components on testosterone production in mouse Leydig cells — 2016 (Journal of Ethnopharmacology / Phytomedicine (S175646461630216X)) อ่านงานวิจัยเต็ม
• 169 No effect of acute ingestion of Thai ginseng (Kaempferia parviflora) on sprint and endurance exercise performance in humans — 2011 (Journal of Sports Sciences) อ่านงานวิจัยเต็ม
• 170 Kaempferia parviflora Extracts Protect Neural Stem Cells from Amyloid β-induced Neurotoxicity — 2023 (Nutrients 15(5):1098) อ่านงานวิจัยเต็ม
• 171 Kaempferia parviflora extract and its methoxyflavones as potential anti-Alzheimer: assessing in vitro, integrated computational approach and in vivo impact on behaviour in scopolamine-induced amnesic mice — 2025 (PLOS ONE) อ่านงานวิจัยเต็ม
• 172 Toxicological evaluation of standardized Kaempferia parviflora extract: Sub-chronic and mutagenicity studies — Yoshino S et al., 2019 (Toxicology Reports) อ่านงานวิจัยเต็ม
• 173 Kaempferia parviflora Extract Stabilizes Cartilage Homeostasis via TIMP-1-Associated Matrix Modulation — 2026 (Pharmaceutics/MDPI) อ่านงานวิจัยเต็ม
• 174 Boesenbergia rotunda (L.) Mansf. — accepted name; B. pandurata เป็นชื่อพ้อง — POWO (อ้าง Govaerts 1996; Newman & Sangvirotjanapat 2023 Flora of Thailand 16(2)) (Plants of the World Online Kew) อ่านงานวิจัยเต็ม
• 175 สมุนไพร: กระชาย — มหาวิทยาลัยมหิดล (medplant) (ฐานข้อมูลสมุนไพร มหิดล) อ่านงานวิจัยเต็ม
• 176 กระชาย (KRACHAI) Boesenbergiae Rotundae Radix et Rhizoma — กรมวิทยาศาสตร์การแพทย์ กระทรวงสาธารณสุข (หนังสือมาตรฐานสมุนไพรไทย) อ่านงานวิจัยเต็ม
• 177 การชักนำพอลีพลอยด์ในกระชายแดง (B. rotunda red form) ด้วยโคลชิซิน — ศรีคุณ น. และคณะ (2552/2009) (วารสารพฤกษศาสตร์ไทย 1(2):71-80 (ม.เกษตรศาสตร์)) อ่านงานวิจัยเต็ม
• 178 กระชายเหลือง — พืชแนะนำ/พืชรับรอง — กรมส่งเสริมการเกษตร (ฐานข้อมูลพืช doaplant) อ่านงานวิจัยเต็ม
• 179 Traditional usages — chemical metabolites (pharmacological activities) อ่านงานวิจัยเต็ม
• 181 B. rotunda extract and panduratin A inhibit SARS-CoV-2 — Kanjanasirirat P. และคณะ (2020) (Scientific Reports 10:16385) อ่านงานวิจัยเต็ม
• 182 Oral sub-chronic toxicity of fingerroot rhizome extract formulation in Wistar rats (90 วัน) — Khemawoot P. และคณะ (2024) (Toxicology Reports (PMC10847838; PMID 38328737)) อ่านงานวิจัยเต็ม
• 183 Absolute oral bioavailability and metabolic pathway of panduratin A in beagle dogs — Wongwiwatthananukit S. และคณะ (2023) (Frontiers in Veterinary Science / PMC10064817) อ่านงานวิจัยเต็ม
• 186 Pinostrobin from B. rotunda attenuates inflammation via TLR4/MD2 — งาน 2023 (วารสารกลุ่ม immunopharmacology (PMID 36856256)) อ่านงานวิจัยเต็ม
• 187 Synergistic interaction between B. rotunda essential oil and cloxacillin on MRSA — งาน 2023 (Scientific Reports/PMC10129417) อ่านงานวิจัยเต็ม
• 188 Investigation of Antimicrobial — Antioxidant (and Cytotoxic Activities of B. rotunda rhizome extract) อ่านงานวิจัยเต็ม
• 189 Toward the use of B. rotunda extracts and the chalcone panduratin A to treat periodontitis — รีวิว 2022 (PMID 35306173) อ่านงานวิจัยเต็ม
• 190 Panduratin A inhibits melanin biosynthesis — งาน 2010 (Phytotherapy Research 24:1600-1604 (PMID 21031615)) อ่านงานวิจัยเต็ม
• 192 Panduratin A from B. rotunda suppresses hepatitis B virus by targeting HNF1α — งาน 2025 (Chinese Medicine (PMC12777152)) อ่านงานวิจัยเต็ม
• 193 Efficacy of B. rotunda Treatment against Thioacetamide-Induced Liver Cirrhosis in a Rat Model — งาน 2012 (Evidence-Based Complementary and Alternative Medicine (PMC3439995)) อ่านงานวิจัยเต็ม
• 194 Induction of apoptosis by Panduratin A in human colon cancer HT-29 cells — งาน 2005 (Bioorganic & Medicinal Chemistry (PMID 15971119)) อ่านงานวิจัยเต็ม
• 195 Antifungal and repellent efficacy of B. rotunda and K. galanga essential oils — Nguyen C.Q. และคณะ (2025) (Heliyon/ScienceDirect (S2773078625000688)) อ่านงานวิจัยเต็ม
• 196 Distribution of flavonoids and cyclohexenyl chalcone derivatives in conventionally propagated and in vitro-derived B. rotunda — งาน 2015 (PMC4391327 (ตีพิมพ์ในวารสารพฤกษศาสตร์)) อ่านงานวิจัยเต็ม
• 197 Genome Assembly of Fingerroot Ginger (B. rotunda) — งาน 2022 (Frontiers/PMC9266397) อ่านงานวิจัยเต็ม
• 198 ตัดออก — RETRACTED: Protective activity of Panduratin A against thioacetamide-induced oxidative damage — Salama S.M. และคณะ (2013) (Evidence-Based Complementary and Alternative Medicine 2013:157456 (PMC3749608)) อ่านงานวิจัยเต็ม
• 224 A Two-stage Adaptive Randomized Controlled Trial of Andrographis Paniculata Extract Boesenbergia Rotunda Extract and Standard Treatment in Asymptomatic COVID-19 Patients — Mahidol University (Numthavaj P) (2021) อ่านงานวิจัยเต็ม